Vay và mượn là hai thuật ngữ được sử dụng phổ biến trong đời sống hằng ngày của chúng ta. Rất nhiều người thường có xu hướng sử dụng như hai từ đồng nghĩa, không phân biệt nội hàm của hai thuật ngữ này. Tuy nhiên, về bản chất vay và mượn tài sản có những điểm khác biệt cơ bản cả về khái niệm, mục đích, lãi suất, đối tượng và cả căn cứ pháp lý.
Do đó, cùng ANSGLAW phân biệt cơ bản hai thuật ngữ này để hiểu đúng cũng như tránh những rủi ro pháp lý không đáng có về các giao dịch dân sự sau này.
Ví dụ phổ biến nhất trong đời sống hằng ngày dễ bắt gặp nhất là Vay tiền và mượn tiền. Thông thường, chúng ta thường sử dụng thuật ngữ vay tiền đối với những giao dịch có phát sinh lãi khi thực hiện tại các tổ chức cho vay, còn mượn tiền thì không trả lãi, thường dùng trong giao dịch giữa bạn bè, người thân với nhau để giảm mức độ nghiêm trọng của giao dịch. Vậy hiểu theo nghĩa đó liệu có chính xác, sau đây là ví dụ minh hoạ để phân biệt giữa “Vay tiền” và “Mượn tiền”:
Tình huống minh hoạ
– Khi A mượn B 1.000.000 đồng, hẹn một tuần sau trả. Một tuần sau, A phải trả cho B đúng 1.000.000 đồng mà B đã đưa cho A.
Chẳng hạn như B đưa cho A (1 tờ 500.000 đồng, 2 tờ 200.000 đồng, 1 tờ 100.000 đồng) thì khi đến hạn trả cho B, A phải trả đúng 5 tờ tiền đúng số seri mà B đã đưa cho A.
– Khi A vay B 1.000.000 đồng, hẹn một tuần sau trả. Một tuần sau, A trả cho B 1.000.000 đồng và kèm theo lãi suất nếu có thoả thuận. 1.000.000 đồng này A có thể trả khác với mệnh giá B đã đưa cho A (5 tờ 200.000 đồng hoặc các mệnh giá tương ứng cùng giá trị).
Ví dụ minh hoạ
Như vậy, về đúng bản chất của giao dịch dân sự mà đối tượng là tiền giữa A và B thì đây là giao dịch vay tiền (không có lãi) chứ không phải là giao dịch mượn tiền.
Một số lưu ý khi phân biệt vay và mượn
- Trong một số trường hợp, việc phân biệt vay và mượn có thể gặp khó khăn, đặc biệt là khi các bên thỏa thuận không rõ ràng về mục đích của giao dịch. Trong trường hợp này, cần căn cứ vào các yếu tố khác như giá trị của tài sản, thời gian sử dụng tài sản, thỏa thuận trả lãi,… để xác định loại giao dịch.
- Việc xác định đúng loại giao dịch có ý nghĩa quan trọng trong việc giải quyết các tranh chấp phát sinh liên quan đến giao dịch đó. Ví dụ, nếu giao dịch được xác định là vay tài sản thì bên vay có nghĩa vụ trả lãi cho bên cho vay, còn nếu giao dịch được xác định là mượn tài sản thì bên mượn không có nghĩa vụ trả lãi cho bên cho mượn.
Trên đây là tổng hợp sự khác nhau cơ bản giữa vay và mượn (nói chung) của ANSGLAW. Hy vọng ví dụ và tóm tắt minh hoạ giúp được bạn phân biệt rõ giữa hai khái niệm thường bị nhầm lẫn này.
